Yapay zeka irtibatı dönüştürüyor!

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Halkla Alakalar ve Tanıtım Kısım Lideri Doç. Dr. Özge Uğurlu,  yapay zekâ ile kurulan irtibatın bireylerin toplumsal marifetleri, empati kapasitesi ve dikkat süreçleri üzerindeki tesirlerine ait dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. 

İletişimde denetim artıyor, sabır ve müzakere zayıflayabiliyor

Doç. Dr. Özge Uğurlu, yapay zekâ ile kurulan bağlantının, günümüz bağlantı pratiklerini gerek sürat ve erişilebilirlik açısından gerekse ilişkisellik biçimleriyle dönüştürdüğünü söz ederek, “Bu dönüşüm, irtibatın tabiatında yer alan karşılıklılık, belirsizlik ve duygusal etkileşim üzere ögelerin yine tanımlanmasına yol açabilmektedir. Yapay zekâ ile irtibat kuran birey, çoğunlukla kendisine uyumlanan, çelişmeyen ve anında cevap üreten bir muhatapla karşı karşıya kalmaktadır. Bu durum, bireyin bağlantıda denetim hissini artırırken, gerçek insan ilgilerinin kaçınılmaz kesimi olan bekleme, ahenk sağlama, sabretme ve müzakere etme marifetlerinin zayıflamasına neden olabilmektedir.” dedi.

Dinlemek yerine talep eden bir pozisyona geçiyoruz

Yapay zekâ araçlarının ağır kullanımının dinleme hünerleri üzerinde de dönüştürücü bir tesir oluşturduğuna işaret eden Doç. Dr. Özge Uğurlu, “Etkili bağlantı, sırf kendini yanlışsız söz etmeyi değil, birebir vakitte karşısındaki kişiyi hakikat anlamaya yönelik etkin bir dinleme sürecini gerektirir. Meğer yapay zekâ ile kurulan bağlantıda birey, birden fazla vakit dinleyen değil, talep eden ve yanıt bekleyen pozisyonundadır. Daima süratli geri bildirim almaya alışan bireyler, gerçek irtibat ortamlarında karşısındaki kişinin kendini tabir etme sürecine kâfi sabrı göstermekte zorlanabilir. Bu durum, irtibatın derinliğini azaltan, kesintili ve yüzeysel etkileşim biçimlerinin yaygınlaşmasına neden olabilmektedir.” tabirinde bulundu.

Göz Atın

X’te erişim ve güvenlik alarmı: Şikayetler bir haftada yüzde 452 arttı

Otokar, SAHA 2026’da Kara Sistemlerindeki Gücünü Sergiliyor

Karaca Züccaciye’nin Erişim ve Güvenliği Vodafone Business’ın Bulut Tahliliyle Güçlendi

Hızlı geri bildirim, dikkat müddetini kısaltabiliyor

Anında cevap veren yapay zekâ sistemlerinin, dikkat ve odaklanma süreçlerini de yine şekillendirdiğini kaydeden Doç. Dr. Özge Uğurlu, “Hızlı geri bildirim döngüleri, bireyleri kısa müddetli dikkat kalıplarına alıştırmakta, düşünme, anlamlandırma ve karşılık üretme üzere bilişsel süreçlerin zayıflamasına yol açabilmektedir. Bu bağlamda irtibat, giderek hızlanan lakin birebir ölçüde yüzeyselleşen bir pratik haline gelme riski taşımaktadır. Meğer tesirli irtibat, sadece süratli cevap üretmeyi değil, birebir vakitte manası derinlemesine kurmayı da gerektirmektedir.” diye konuştu.

Empati simüle edilebiliyor lakin gerçek bağ kurulamıyor

Empati ve duygusal söz açısından değerlendirildiğinde yapay zekâ ile bağlantının, paradoksal bir yapı sergilediğini de anlatan Uğurlu, “Bir yandan bireylere kendilerini daha rahat söz edebilecekleri, yargılanmadıkları bir alan sunarken öbür yandan gerçek irtibatın temelini oluşturan duygusal karşılıklılığı zayıflatabilmektedir. Yapay zekâ empatiyi simüle edebilir fakat empati karşılıklı tecrübe ve bağ kurma süreçlerini içermektedir. Bu nedenle yapay zekâ ile kurulan irtibat, empatik kapasitenin gelişimini desteklemekten çok sınırlama riskini de beraberinde getirebilmektedir.” dedi. 

Konforlu bağlantı, toplumsal dayanıklılığı azaltabilir

Yapay zekâ kullanımının toplumsal irtibat marifetleri üzerindeki en kıymetli risklerinden birinin, bireylerin düşük riskli ve yüksek denetim içeren konforlu irtibat ortamlarına alışması olduğunu da lisana getiren Doç. Dr. Özge Uğurlu, “Gerçek hayatta bağlantı, yanlış anlaşılmalar, irtibat kazaları, duygusal tansiyonlar ve çatışmalar üzerinden öğrenilen bir süreçtir. Bu tecrübelerden uzaklaşmak, bireylerin iletişimsel dayanıklılıklarını zayıflatabilir ve toplumsal etkileşimlerden kaçınma eğilimini artırabilir.” halinde konuştu. 

Yapay zekâ tamamlayıcı olmalı

İletişim hünerlerinin korunabilmesi için yapay zeka kullanımının istikrarlı olması gerektiğini vurgulayan Doç. Dr. Özge Uğurlu, “Yapay zekâ, bilgiye erişim ve üretkenlik açısından etik istikametten kabul edilebilir sonlar içerisinde kıymetli bir takviye sunmaktadır. Yapay zekâ, insan ilgilerinin yerini alan bir alternatif olarak değil, tamamlayıcı bir araç olarak değerlendirilmelidir. Bağlantı hünerlerinin sürdürülebilmesi için bireylerin yüz yüze etkileşim, etkin dinleme, empati kurma ve sabır geliştirme üzere pratikleri gündelik hayatta deneyim etmeleri gerekmektedir. Sonuç olarak, bağlantının insani boyutunun korunabilmesi, bu teknolojinin nasıl ve ne ölçüde kullanıldığıyla direkt bağlıdır.” formunda kelamlarını tamamladı.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı