Anadolu’dan Balkanlar’a uzanan 6 asırlık iz: Blagaj Tekkesi

BLAGAJ (AA) – İSMAİL ÖZDEMİR – Bosna Hersek'teki Mostar şehri yakınlarında bulunan ​​Blagaj Tekkesi, 200 metreyi bulan dik kayalıkların yamacında bir hazine gibi duran görüntüsü, Osmanlı'dan kalan tarihi mirası ve Buna Nehri'nin kaynağında kurulu eşsiz atmosferiyle Balkanlar'ın en önemli kültürel ve manevi merkezleri arasında bulunuyor.

Mostar'a yaklaşık 15 kilometre uzaklıktaki Blagaj'da bulunan tekke, devasa kayalıkların gölgesinde kaynağından doğan Buna Nehri'nin oluşturduğu kartpostallık manzarayla ziyaretçilerini büyülüyor. Bölgeyi ziyaret edenler, nehrin coşkulu sesinin tarihi yapıyla birleştiği atmosferi “huzur adresi” olarak tanımlıyor.

“Alperenler Tekkesi” olarak da bilinen yapı, yalnızca tarihi bir ziyaret noktası değil, aynı zamanda Anadolu'dan Balkanlar'a uzanan tasavvuf geleneğinin bölgedeki en güçlü temsilcileri arasında gösteriliyor.

Blagaj Tekkesi'nin 600 yıl önce Anadolu'dan gelen dervişler tarafından kurulmuş olduğu düşüncesi, ziyaretçilere huzur dolu dakikalar yaşatırken, tekkenin etrafında bulunan kayalık ve nehir manzarası da izleyenleri etkiliyor.

– Sarı Saltuk efsaneleriyle yaşayan miras

Göz Atın

GÜNCELLEME – Zonguldak’ta “ev sahibi yapma” vaadiyle dolandırıcılık iddiasıyla 1 kişi tutuklandı

Her 6 bebekten birinde besin alerjisinin bir türü görülüyor

Kocaeli merkezli nitelikli dolandırıcılık operasyonunda yakalanan 78 zanlı adliyede

Tekke içinde bulunan ve yeşil sarıkla süslenen lahit, Balkan coğrafyasının en gizemli isimlerinden biri kabul edilen Sarı Saltuk ile ilişkilendiriliyor.

13'üncü yüzyılda yaşadığı kabul edilen Sarı Saltuk'un, Hacı Bektaş Veli'nin müridi olduğu ve Anadolu'dan Balkanlar'a gönderilen öncü dervişler arasında yer aldığı rivayet ediliyor.

Efsanelere göre Sarı Saltuk, ölümünden önce gerçek mezarının bilinmemesi için farklı bölgelere birden fazla tabut gönderilmesini vasiyet etti. Bu nedenle Balkanlar'ın çeşitli noktalarında Sarı Saltuk'a ait olduğu düşünülen türbeler bulunurken, Blagaj'daki türbe de en önemli ziyaret merkezlerinden biri olarak kabul ediliyor.

– 6 asır önce başlayan manevi yolculuk

Kaynaklarda, Bosna Hersek'te tekkelerin, İslam'ın Balkanlar'da yayılması sürecinde önemli rol üstlendiği, özellikle şehir girişlerinde kurulan bu yapıların yolcular için konaklama ve dinlenme merkezi olarak da kullanıldığı kaydediliyor.

Tarihçiler, Osmanlı’nın Balkanlar’daki ilerleyişinden önce bölgeye dervişlerin gönderildiğini, ardından askeri ve idari yapılanmanın kurulduğunu belirtiyor.

6 asır önce iki katlı olarak inşa edilen tekke, beyaz badanalı duvarları, ahşap detayları ve geniş saçaklı çatısıyla Osmanlı mimarisinin karakteristik özelliklerini taşıyor.

Tekkenin zikir ve ibadet bölümünde görülen Türk barok üslubunun ise Bosna Hersek'teki en özgün örneklerden biri olduğu değerlendiriliyor.

Kompleks içinde yer alan tarihi hamamın zemin altından ısıtıldığı, kubbesindeki yıldız biçimli açıklıkların ise iç mekana doğal ışık sağladığı belirtiliyor.

– Tekke, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde

Blagaj Tekkesi'nin bilinen ilk yazılı kaydı da ünlü Osmanlı seyyahı Evliya Çelebi tarafından kaleme alınan Seyahatname'de yer alıyor.

Evliya Çelebi'nin eserinde bahsettiği tekkenin, o dönemde Osmanlı coğrafyasında ve ilim çevrelerinde önemli bir merkez olarak tanındığı ifade ediliyor.

Blagaj, Orta Çağ'dan Osmanlı dönemine uzanan tarihi dokusunu büyük ölçüde koruyabilen ender yerleşimlerden biri olarak öne çıkıyor.

Blagaj ve çevresindeki tarihi yapıların oluşturduğu kültürel bütünlük, 2007'de UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dahil edildi.

Tekkenin yakınında bulunan ve Kanuni Sultan Süleyman döneminde inşa edilen tarihi cami de bölgedeki en eski kubbeli yapılardan biri olarak kabul ediliyor.

Her yıl yüz binlerce ziyaretçiyi ağırlayan Blagaj Tekkesi, tarihi ve manevi kimliğinin yanı sıra karstik doğa yapısı, kayalıkların arasından doğan Buna Nehri ve huzurlu atmosferiyle Bosna Hersek'in en çok ziyaret edilen noktaları arasında bulunuyor.​​​​​​​