Sessizlik de bir yardım çığlığı!
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, 4 Mayıs Memleketler arası Şiddet Mağduru Çocuklar Günü kapsamında şiddet ve zorbalığa maruz kalan çocukların neden birden fazla vakit sessiz kaldıkları hakkında açıklamalarda bulundu.
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, 4 Mayıs Memleketler arası Şiddet Mağduru Çocuklar Günü kapsamında şiddet ve zorbalığa maruz kalan çocukların neden birden fazla vakit sessiz kaldıkları hakkında açıklamalarda bulundu.
Bazı çocuklar sessiz kalarak kendini muhafazaya çalışır!
Şiddete maruz kalan kimi çocukların yardım isterken bağırmadığını, kapıyı çarpmadığını, yüksek sesle itiraz etmediğini tabir eden Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “Daha sessiz bir yol seçerler; susmak. O sessizlik, birden fazla vakit bir boşluk değil, tam tersine, içi endişe, utanç ve çaresizlikle dolu bir alandır.” dedi.
Akran şiddetine maruz kalan çocukların bir kısmının kendini savunmaması ya da durumu yetişkinlerle paylaşmamasının, dışarıdan bakıldığında ‘tepkisizlik’ üzere görünse de, aslında bir hayatta kalma stratejisi olduğunu aktaran İdeal, “Çocuk, tehdit karşısında bedensel ve duygusal olarak kilitlenir. Ne söyleyeceğini bilemez, hareket edemez, güya sahnenin içinde ancak kendisi yokmuş üzere hisseder. Bu durum, güçsüzlükten çok, beynin kendini muhafaza biçimidir.” halinde konuştu.
Sessizlik birden fazla vakit ipuçlarıyla konuşur!
Çocukların neden anlatmadığına değinen Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, şunları söyledi:
“Bunun gerisinde birçok vakit görünmeyen fakat güçlü hisler vardır. ‘Söylersem daha berbatı olur’ korkusu, ‘ben bir şey yaptım, hak ettim’ üzere içselleştirilmiş suçluluk ya da ‘kimse bana inanmaz’ düşüncesi… Zorbanın tıpkı sınıfta olması, arkadaş kümesinin dağılacağı tasası ya da daha evvel yardım isteyip sonuç alamamış olmak da çocuğu sessizliğe iter. Böylelikle çocuk, kendini müdafaanın yolunu görünmez olmakta bulur.
Oysa sessizlik birden fazla vakit ipuçlarıyla konuşur. Okula gitmek istemeyen, ders başarısı birdenbire düşen, içine kapanan ya da tam bilakis öfke patlamaları yaşayan bir çocuk bize bir şey anlatıyordur. Sık sık karın ağrısı ya da baş ağrısı yaşayan, eşyalarını kaybeden, arkadaşlarından uzaklaşan çocukların kıssasına dikkatle bakmak gerekir. Bazen de ipuçları dijital dünyadadır; telefonunu saklayan, bildirilerden kaçınan bir çocuk, siber zorbalığın gayesi olabilir.”
Çocuk yalnız kalmamalı!
Böyle durumlarda tek bir hakikat olmadığına işaret eden Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “Her durumun dinamiği farklıdır. Lakin çocuklara şu temel yollar öğretilmeli; inançlı değilse ortamdan uzaklaşmak, kalabalığa yönelmek, güvendiği bir yetişkinden yardım istemek ve hudut koyan kısa cümleler kullanmak… ‘Bunu istemiyorum’, ‘dur’, ‘bana dokunma’ üzere net sözler, çocuğun kendini tabir etmesini kolaylaştırır. Bilhassa siber zorbalıkta, ispatları silmeden saklamak da değerlidir. En kritik nokta ise şu; çocuk yalnız kalmamalı.” dedi.
‘Hayır deme’ ve hudut koyma marifetinin, bir günde öğrenilen bir davranış olmadığına vurgu yapan Dava, “Bu hünerler, meskende ve okulda tekrar ederek, deneyimleyerek gelişir. Çocuklara hislerini tanıma, rahatsızlık hissettiklerinde bunu fark etme ve söz etme alanı açılmalı. Küçük yaşlardan itibaren ‘istemiyorsan hayır diyebilirsin’ bildirisini duyan bir çocuk, zorbalık karşısında da daha güçlü durabilir. Burada en değerli model tekrar yetişkinlerdir. Kendi hudutlarını sağlıklı formda tabir eden bir ebeveyn, çocuğuna en etkili dersi verir.” açıklamasını yaptı.
Bir çocuğu muhafazanın birinci adımı, söyleyemediklerini fark etmektir!
Çocukların yardım isteyebilmesi için sırf ferdi değil, toplumsal bir itimat alanına gereksinim olduğuna dikkat çeken Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “Okulların açık kapı siyaseti benimsemesi, zorbalıkla ilgili net ve uygulanabilir kurallar koyması, çocukların kendilerini tabir edebileceği inançlı alanlar yaratması gerekir.” dedi.
Ailelerin ise yargılamadan dinleyen, suçlamadan anlayan bir tavır benimsemesinin hayati değer taşıdığının altını çizen İdeal, kelamlarını şöyle tamamladı:
“‘Sana inanıyorum, bu senin yanılgın değil ve birlikte çözebiliriz’ cümlesi, bir çocuğun dünyasında sandığımızdan çok daha büyük bir yer açar. Medya da bu süreçte değerli bir rol üstlenir; yardım aramayı zayıflık değil, cüret olarak gösteren bir lisan kullanmak gerekir.
Unutmamak gerekir ki, şiddete uğrayan bir çocuğun sessizliği boşluk değildir. O sessizlik, dikkatle dinlendiğinde bize çok şey anlatır. 4 Mayıs Milletlerarası Şiddet Mağduru Çocuklar Günü, sırf bir farkındalık günü değil; çocukların duyulmayan seslerini nitekim duymaya başlamak için bir hatırlatmadır. Zira bazen bir çocuğu müdafaanın birinci adımı, onun söyleyemediklerini fark edebilmektir.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
