İnmenin 3 kritik belirtisini ‘yüz, kol, konuşma’ şifresiyle hatırlamak hayat kurtarır!
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Celal Şalçini, 10 Mayıs Dünya İnme Farkındalık Günü kapsamında inmenin belirtileri, süratli müdahalenin değeri ve toplumdaki yanlış inanışların tehlikesi hakkında açıklamalarda bulundu.
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Celal Şalçini, 10 Mayıs Dünya İnme Farkındalık Günü kapsamında inmenin belirtileri, süratli müdahalenin ehemmiyeti ve toplumdaki yanlış inanışların tehlikesi hakkında açıklamalarda bulundu.
İnme sinsice değil, ‘yıldırım hızıyla’ gelir!
İnme’nin beyni besleyen damarlardan birinin apansız tıkanması yahut yırtılarak kanaması sonucu, o bölgedeki beyin hücrelerinin oksijensiz kalarak ölmeye başlaması durumu olduğunu kaydeden Dr. Celal Şalçini, “Bunu bir kentin ana su borusunun patlaması yahut tıkanması üzere düşünebilirsiniz; su gitmeyen yerlerde hayat durur. İnme gerçekleştikten yalnızca dakikalar sonra milyonlarca nöron kaybedilir, bu da beynin o bölgesi tarafından denetim edilen konuşma, hareket ve hafıza üzere işlevlerin devre dışı kalmasına neden olur.” dedi.
İnmenin en kritik belirtilerinin ‘yüz, kol, konuşma’ kuralıyla hatırlanabileceğine işaret eden Dr. Şalçini “Yüzde yamulma, bir kolun havada tutulamayıp düşmesi ve konuşmanın peltekleşmesi en net uyarıcılardır. Belirtiler ekseriyetle saniyeler içinde, ansızın ortaya çıkar ve her geçen dakika beyin dokusunun kaybı hızlanır. Unutmayın, inme sinsi değil, ‘yıldırım hızıyla’ gelen bir durumdur; belirtilerin kendi kendine geçmesini beklemek en büyük yanılgıdır.” ikazında bulundu.
Şüphe anında birinci adım: Yalnızca 112!
“Bir yakınınızda yahut kendinizde inme kuşkusu duyduğunuz anda yapmanız gereken tek bir şey vardır; çabucak 112 Acil Servis’i aramak.” diyen Dr. Celal Şalçini, şöyle devam etti:
“Kendi imkanlarınızla hastaneye gitmeye çalışmak yahut hastaya su içirmek, aspirin vermek ya da tansiyon ilacı yutturmak üzere müdahaleler durumu daha da kötüleştirebilir. Ambulans grubu, sizi en hakikat donanıma sahip ‘İnme Merkezi’ne yönlendirerek tedavi sürecini daha yolda başlatacaktır.
İnmede ‘zaman beyindir’. Belirtiler başladıktan sonraki birinci 4-5 saat içinde yapılan pıhtı çözücü tedaviler yahut birinci saatlerdeki anjiyo müdahaleleriyle beyin hasarı büsbütün önlenebilir ya da minimuma indirilebilir. Müdahale ne kadar erken olursa, hastanın felç kalmadan olağan hayatına dönme talihi o kadar artar. Hülasa, erken gelen hasta, sıhhatini geri kazanma talihini yakalayan hastadır.”
İnme uykuda geçmez, su çarpmakla düzelmez!
Müdahalede geç kalınan her saatin, kalıcı engellilik riskini katlayarak artırdığına vurgu yapan Dr. Celal Şalçini, “Beyin hücreleri yenilenme kapasitesi epey kısıtlı hücrelerdir; oksijensiz kalan bölge büsbütün öldüğünde, o bölgenin yönettiği el, kol, bacak üzere organlarda kalıcı felç, yutma bozuklukları yahut konuşma kaybı meydana gelir. Gecikmiş hadiselerde tedavi süreci aylar süren kuvvetli fizik tedavi seanslarına evrilir ve maalesef tam düzgünleşme her vakit mümkün olmayabilir.” dedi.
Halk ortasında ‘tansiyonu yükseldi, biraz uyusun geçer’ yahut ‘yüzüne soğuk su çarpalım’ üzere inanışların maalesef vefata yahut sakatlığa davetiye çıkardığına dikkat çeken Dr. Şalçini, “İnme uykuda geçmez, su carpmakla düzelmez! Bir öbür yanlış ise inmenin yalnızca yaşlılarda görüldüğü algısıdır; halbuki inme, bebeklerden genç yetişkinlere kadar her yaş kümesini etkileyebilen önemli bir sıhhat krizidir.” açıklamasını yaptı.
İnme önlenebilir bir hastalık!
Yüksek tansiyonun, inmeye davetiye çıkaran bir numaralı sorun olduğunu söz eden Dr. Celal Şalçini, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Bunu şeker hastalığı, yüksek kolesterol ve sigara kullanımı izler. Fakat sağlıklı beslenme, günde 30 dakika yürüyüş ve tütün eserlerinden uzak durmak üzere hayat biçimi değişiklikleriyle inme riskini azaltmak elimizdedir. Kendi sıhhatinizin kaptanı olup bu riskleri yönetmek, en güçlü tedavi usulüdür.
İnme ile çabada bu üç maddeyi hayat kurtarıcı bir rehber olarak kabul edin:
1. Vakit Kaybetme: Belirtiyi gördüğün an saati denetim et ve çabucak 112’yi orta.
2. Belirtileri Teşhis: Yüzde kayma, kolda güçsüzlük ve konuşma bozukluğu varsa durum ciddidir.
3. Tedbirini Al: Tansiyonunu denetim altında tut ve hareket et; inme önlenebilir bir hastalıktır!”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
