İZSU Genel Müdürlüğü, kuraklık riskine karşı mevcut suyu daha verimli kullanmanın yanında yeni kaynaklar oluşturmak için de üç basamaklı bir planı hayata geçiriyor. Bu kapsamda Tahtalı Barajı meyyit hacmindeki suyun kullanılması, bulut tohumlama ve deniz suyunun arıtılması üzere adımlar yer alıyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesi İZSU Genel Müdürlüğü, Nisan 2025’ten bu yana hayata geçirdiği önleyici ve planlı uygulamalarla İzmir’de günlük içme suyu gereksiniminin yüzde 28’ini, yeni bir kaynak yaratılmadan mevcut sistemin daha verimli kullanılmasıyla karşılıyor. İZSU, kentte tesirini artıran kuraklığa karşı kısa, orta ve uzun vadeli su idaresi planını da eş vakitli olarak yürütüyor. Bu kapsamda bulut tohumlama, Tahtalı Barajı’ndaki meyyit hacmin kıymetlendirilmesi ve deniz suyu arıtma tesisi kurulması üzere metotlar, İzmir’in susuz kalmaması için hazırlanan çok katmanlı planın başlıkları ortasında yer alıyor.
Bulut tohumlama değerlendiriliyor
Kamuoyunda sıkça gündeme gelen bulut tohumlama formülü, İZSU Genel Müdürlüğü’nün üzerinde çalıştığı alternatif uygulamalar ortasında yer alıyor. Prosedür, yağış potansiyeli bulunan bulutlardan düşen yağmur ölçüsünün artırılmasını amaçlayan destekleyici bir uygulama olarak bedellendiriliyor. İZSU tarafından hazırlanan teknik raporlar, üniversitelerin bilimsel görüşleriyle birlikte Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na iletilirken, Bakanlıkla yürütülen süreç devam ediyor.
Tahtalı Barajı’nın “ölü hacmi” kullanılabilecek
İzmir’in en değerli içme suyu kaynaklarından Tahtalı Barajı’nda, su alma pompalarına uzak olması nedeniyle “ölü hacim” olarak isimlendirilen kısımdaki suyun, acil durumlarda sonlu ve denetimli biçimde kullanılması planlanıyor. Bu metoda ait hazırlıkların sürdüğü, yağışlı mevsimde barajda toplanacak su ölçüsüne nazaran sistemin hazırda tutulacağı belirtildi. Öte yandan birebir yol, Gördes Barajı’nda da uygulandı. Son yedi ayda meyyit hacimden saniyede ortalama 968 litre içme suyu alınarak İzmir’e ulaştırıldı.
Deniz suyu arıtma tesisi için yer belirlendi
İZSU’nun orta ve uzun vadeli planları ortasında deniz suyu arıtma tesisi de yer alıyor. Bu kapsamda Seferihisar Ahmetbeyli’de yapılması planlanan tesis için hazırlık çalışmaları sürüyor. İlgili kamu kurumlarından görüş ve müsaadelerin alınmasına yönelik gerekli yazışmaların yapıldığı bildirildi.
Yeraltı suyu, barajlar ve tasarruf birlikte yürütülüyor
Ülke genelinde olduğu üzere İzmir’de de tesirini hissettiren kuraklık nedeniyle kentin ana içme suyu kaynağı Tahtalı Barajı’na gelen su ölçüsündeki önemli düşüş yaşandı. 2021 yılında baraja yıllık 150 milyon metreküp su gelirken, bu ölçü 2022’de 83 milyon metreküpe, 2023’te 47 milyon metreküpe, 2024’te 42 milyon metreküpe, 2025’te ise sadece 28 milyon metreküpe geriledi. Ortaya çıkan bu tablo, kısa vadeli tedbirlerin neden hayati değer taşıdığını gözler önüne serdi. Sırf yeni kaynaklara odaklanmak yerine mevcut kaynakların korunmasına yönelik çalışmalarını da sürdüren İZSU Genel Müdürlüğü, hayata geçirilen uygulamalar sayesinde kentin su gereksiniminin yüzde 28’ini karşılamayı başardı. Altyapı yenileme, faal kaçak tespiti ve basınç idaresi çalışmaları sonucunda İzmir kent merkezinde kayıp-kaçak oranı yüzde 27,17’den yüzde 24,80’e düşürüldü. Yalnızca bir yıl içinde sağlanan yüzde 2,37’lik bu düşüş, yaklaşık 5,6 milyon metreküp suyun sistemde kalmasını sağladı. Elde edilen tasarruf ölçüsü, on binlerce hanenin yıllık su gereksinimine karşılık geliyor.
Kuyular yenilendi, saniyede 1.400 litreye yakın ek su sağlandı
Yer altı su kaynaklarının daha verimli kullanılması gayesiyle kent genelinde çok sayıda kuyu yenilenerek devreye alındı. Göksu, Sarıkız ve Menemen bölgelerinde yenilenen kuyulardan saniyede toplam 1.016 litre su sağlandı. Halkapınar’da yenilenen kuyular ve yapılan yeni depo yatırımlarıyla ise saniyede 375 litre ek kapasite elde edildi. Bu çalışmalarla bugüne kadar sisteme kazandırılan ek su ölçüsü yaklaşık 7,8 milyon metreküpe ulaştı.
8 ayda 14,2 milyon metreküp su tasarruf
Aliağa’daki Güzelhisar Barajı için 20 yıldır kullanılmayan isale çizgisi yenilendi, yeni pompalar devreye alındı. Barajdan kente saniyede 640 litre su iletilmeye başlandı. Bu ölçü, İzmir’in günlük su muhtaçlığının yaklaşık yüzde 8,5’ini karşılıyor. Temmuz 2025 prestijiyle barajdan alınan toplam su ölçüsü 8,4 milyon metreküpe ulaştı. Gece planlı su kesintileri, park ve bahçe aboneliklerinin iptali ile kademe sisteminin uygulanması sayesinde ise son 8 ayda toplam 14,2 milyon metreküp su tasarrufu sağlandı.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
