Yeni yayımlanan bilimsel araştırmalar, Toskana’nın altında binlerce kilometreküplük sıcak kayaç ve kısmi eriyikten oluşan dev bir rezervuar bulunduğunu gösteriyor. Uzmanlara göre bu yapı sıradan bir yer altı boşluğu değil. Bazı yönleriyle Yellowstone gibi dev volkanik sistemleri hatırlatıyor.
Araştırmayı yürüten ekip, bölgenin altını sismik dalgalarla adeta röntgenledi. Deprem dalgalarının yer içinde nasıl ilerlediğini inceleyen uzmanlar, 8 ile 15 kilometre derinlik arasında alışılmadık derecede sıcak ve yumuşak bir alan tespit etti. Bu alanın yaklaşık 5000 kilometreküplük devasa bir hacme ulaştığı düşünülüyor.
En çok şaşkınlık yaratan detay ise yüzeyde neredeyse hiçbir belirti olmaması. Böyle sistemlerde çoğu zaman gaz çıkışları, yoğun kükürt kokusu, çatlaklardan buhar yükselmesi ya da dikkat çekici sıcak su hareketleri görülür. Ancak Toskana’daki yapı son derece sessiz. Bilim insanları, bunun araştırmayı daha da ilginç hale getirdiğini belirtiyor.
Uzmanlardan Matteo Lupi, bölgenin jeotermal olarak aktif olduğunu zaten bildiklerini ancak bu ölçekte bir sistem beklemediklerini söylüyor. Ona göre bu keşif, Avrupa kıtasındaki volkanik geçmişin sanılandan çok daha karmaşık. Peki böylesine sıcak ve büyük bir yapı neden patlamıyor?
Bu da bölgeyi saatli bomba gibi göstermekten çok, dikkatle izlenmesi gereken karmaşık bir doğal laboratuvara dönüştürüyor. Şu an için ani bir süper patlama senaryosu gündemde değil. Ancak böylesine büyük rezervuarların uzun vadede düzenli şekilde takip edilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Keşfin bir başka yönü ise enerji geleceğiyle ilgili. Toskana zaten jeotermal enerji kullanımıyla tanınan bir bölge. Yer altındaki sıcaklığın kontrollü biçimde değerlendirilmesi, temiz enerji üretimi açısından büyük fırsat sunabilir. Uzmanlar, fosil yakıtlardan çıkış sürecinde bu tür kaynakların daha da değerli hale geldiğini belirtiyor.
Bu tarz keşifler dünyada ilk kez yaşanmıyor. Amerika’daki Yellowstone Milli Parkı da dev magma odasıyla uzun süredir izleniyor. Yeni Zelanda’daki Taupo ve Kaliforniya’daki Long Valley bölgeleri de benzer şekilde bilim insanlarının yakın takibinde bulunuyor. Ancak Toskana örneğini özel kılan şey, milyonlarca turistin gezdiği sakin bir yaşam bölgesinin altında saklanması.
