Riskli alanlarda toz solumak tehlikeyi artırıyor!
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Dilek Leyla Mamçu, son günlerde tüm dünyada salgın korkusuna neden olan hantavirüsün dünya genelindeki yayılımı, bulaş yolları, risk faktörleri ve korunma usulleri hakkında açıklamalarda bulundu.
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Dilek Leyla Mamçu, son günlerde tüm dünyada salgın korkusuna neden olan hantavirüsün dünya genelindeki yayılımı, bulaş yolları, risk faktörleri ve korunma metotları hakkında açıklamalarda bulundu.
Hantavirüs enfeksiyonları tüm dünyada görülebilir!
Hantavirüslerin, yıllar içinde birçok ülkede çok sayıda kemirici cinsinden farklı tiplerde ortaya çıktığını aktaran Dr. Dilek Leyla Mamçu, “Hantavirüs enfeksiyonları tüm dünyada görülebilir. Yıllık olay sayısı ortalama 30 bindir.” dedi.
İnsanlarda Renal Sendromla Seyreden Kanamalı Ateş (RSHA) ve Kardiyopulmoner Sendrom (HKPS) halinde iki farklı klinik tabloya neden olduğunu kaydeden Dr. Mamçu, ülkemizde şu ana kadar RSHA klinik tablosu izlendiğini lisana getirdi.
Temel bulaş yolu kemirgenlerin idrar ve salgılarıyla kirlenmiş tozların solunması!
Hantavirüsünün bulaş yolları hakkında bilgi veren Dr. Mamçu, şunları söyledi:
“Kemirgenlerin idrar ve salgılarıyla kirlenmiş tozların solunması temel bulaş yoludur. Bununla birlikte kemirgen idrarıyla kirlenmiş besinlerin tüketilmesi, kemirgen ısırıkları yahut çıkarılarının ciltteki açık yaralara temas etmesiyle de bulaş görülebilir. Beşerden beşere bulaşma yalnızca bir tek cins Hantavirüs’te gösterilmiştir.
Kuluçka periyodu 2-4 haftadır. Başlangıçta; ateş, baş ağrısı, şiddetli kas ağrıları, iştahsızlık, bulantı-kusma, ışığa hassasiyet, göz hareketleri ile ağrı ve bulanık görme şikayetleri vardır. Hastalara çoklukla bu periyotta teşhis konur. Ciltte döküntüler ve idrar ölçüsünde azalma olabilir. Kanama, hastaların yüzde 10’unda görülür. Hantavirüse karşı şimdi tesirli bir ilaç ya da aşı geliştirilmemiştir. Hastalara dayanak tedavisi uygulanır. Vefat oranı yüzde 1’den azdır. Kuzey Amerika’da Sin Nombre Hantavirüsü, Güney Amerika’daysa beşerden beşere bulaşabilen Andes Hantavirüsü daha çok ağır akciğer tutulumuyla seyreden, daha ölümcül olan bir klinik tabloya neden olur. Türkiye dahil Avrupa’da Puumala ve Dobrava-Belgrad virüsleri, Asya’da ise Hantaan virüsü daha çok böbrek tutulumuyla seyreden klinik tablo oluşturur.”
Virüsün yayılması insan davranışlarına bağlı!
Hantavirüs hastalığından etkilenen tüm ülkelerde, yıllık hadise sayıları ve etkilenen bölgelerin her yıl değişebildiğine işaret eden Dr. Dilek Leyla Mamçu, “Bu farklılıklar iklim faktörlerine (yağış, sıcaklık), doğal rezervuar olan kemirgen çeşitlerinin coğrafik dağılımına, kemirgen popülasyon dinamiklerine, toplumsal gelişmeye ve kemirgen ile insan etkileşimini artıran insan davranışlarına bağlıdır. Farelerin ağır olduğu havasız ortamlarda enfekte hayvanların salgılarına temas edilmesi yahut viral partiküllerin solunması esas bulaş yoludur.” dedi.
Hantavirüsü enfeksiyonunda erken teşhisin değerli olduğuna vurgu yapan Dr. Mamçu, “Şüpheli hadiselerde gözlerde kızarma, döküntü, sırt ve bel ağrısı, tansiyon düşüklüğü ve şuur değişikliği durumunda bir sıhhat kurumuna başvurulmalıdır. Laboratuvar testleri ve PCR ile kolaylıkla teşhis konur.” formunda konuştu.
Farelerin bulunabileceği riskli alanlarda toz kaldırılmamalı!
Korunmanın temel yolunun ise kemirgenlerle teması önlemek, hastalığın bulaşında rol alan farelerin meskenlerden ve insanlardan uzak tutulmasını sağlamak olduğuna dikkat çeken Dr. Dilek Leyla Mamçu sözlerini şöyle tamamladı:
“Ev içinde farelerin bulunması açısından çatı katı, bodrum, kiler, odunluk ve ahır üzere riskli alanların temizliğinden evvel yarım saat ortamın havalandırılması, bilhassa süpürme üzere toz kaldıracak sistemlerden kaçınılması değerlidir. Toz kaldıracak süreçler öncesinde ıslatma, maske takılması, süpürme yerine mümkünse çamaşır suyu ile ıslatılmış bezle silme yahut yıkama önerilir.
Genel olarak el paklığına dikkat edilmeli, canlı yahut meyyit farelere çıplak elle dokunulmamalı, dokunulduğu takdirde eller bol sabunlu su ile yıkanmalı, tuvaletlerde lağım farelerinin meskenlere ulaşmasını engelleyecek halde tek istikametli tuvalet kapağı kullanımı yaygınlaştırılmalı.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
