Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Dilek Leyla Mamçu, küresel bir sıhhat tehdidi olan antibiyotik direnci ile antibiyotiklerin yanlışsız, şuurlu ve denetimli kullanılması gerektiği hakkında bilgi verdi.
Antibiyotiğe dirençli enfeksiyonların tedavisi güç ve bazen de imkansız olabiliyor!
İlaçların makul bir dozda oluşturduğu tesirin tıpkı dozda tekrarlayan kullanımlarından sonra azalması yahut tıpkı etkiyi oluşturmak için daha yüksek dozda kullanılmalarının gerekliliğinin, ilaç tesirine karşı direnç gelişimi olarak tanımlandığını tabir eden Dr. Dilek Leyla Mamçu, “Aynı durum, tesir sistemi bedende hastalık oluşturan patojenleri öldürmek yahut baskılamak olan antibiyotikler, antineoplastikler üzere ilaçlar için geçerli olduğunda, ilaca dirençli patojenlerden bahsediliyor.” dedi.
Antibiyotiklerin bugüne kadar milyonlarca hayat kurtardığını ve tıpta ihtilal niteliği taşıdığını aktaran Dr. Mamçu, “Antibiyotikler hayat kurtarabilir, fakat her antibiyotik kullanımı antibiyotik direncinin gelişmesine katkı da sağlayabiliyor. Antibiyotiğe dirençli enfeksiyonların tedavisi güç ve hatta bazen imkansız olabiliyor. Antibiyotiğe dirençli mikroorganizmalar, toplumda, sıhhat kurumlarında ve etrafta (toprak, su da dahil olmak üzere) çeşitli ortamlara süratle yayılabiliyor. Bu nedenle antibiyotik direnci insan, hayvan ve etraf sıhhatini içeren tek sıhhat sorunu.” biçiminde konuştu.
Dünyanın rastgele bir bölgesindeki sorun, tüm dünyanın sorunu!
Antibiyotik direncinin tüm dünyayı ve yalnızca bugünü değil geleceği de ilgilendiren, çok kıymetli bir sıhhat sorunu olduğunu vurgulayan Dr. Dilek Leyla Mamçu, şunları kaydetti:
“Günümüz teknolojik ve ekonomik şartlarının yardımıyla memleketler arası seyahat sıklığının artmasının bir sonucu olarak, dünyanın rastgele bir bölgesinde ortaya çıkan antibiyotik direnci sorunu çok kısa mühlet içinde tüm dünyayı kapsayan bir boyuta ulaşıyor. Bu nedenle, ulusal düzenlemeler ve çalışmalar, dünya genelinde antibiyotik direncinin denetim altına alınmasında kilit rol oynamakta, fakat muvaffakiyete ulaşmak için tüm ulusal programların tıpkı muvaffakiyet düzeyine ulaşmaları gerekiyor. Çünkü dünyanın rastgele bir bölgesindeki sorun, tüm dünyanın problemidir.”
Antibiyotikleri çok daha dikkatli kullanmalıyız!
Son periyotlarda tedavi alanına giren yeni antibiyotiklerin sayısının epeyce az olduğunu ve direnç meselesinin tedavide yarattığı meseleleri çözme beklentisini tam olarak karşılayamadıklarını kaydeden Dr. Mamçu, “Artık geçmişte olduğu üzere yeni bir antibiyotiğin kullanımı sonunda direnç gelişmesi ve yeni öbür bir antibiyotiğin tedavi alanına girmesi ve tekrar buna da direnç gelişmesi sonucu bir öteki yeni antibiyotiğin devreye girmesi devri kapanmıştır. Elimizde kalan antibiyotikleri çok daha dikkatli kullanmamız yani âlâ yönetmemiz gereken bir devirdeyiz.” dedi.
İdeal antibiyotik kullanımı için; gerçek teşhis sonrası gerçek antibiyotiğin en uygun yoldan, aktif dozda, optimum aralıklarla, uygun müddetle verilmesi gerektiğini anlatan Dr. Mamçu, “Doğru antibiyotik kullanımı için, mikrobiyolojik olarak kanıtlanmış bakteriyel bir enfeksiyonun varlığı kesinlikle sorgulanmalıdır. Teşhis açısından gerekli kıymetlendirme yapılmadan ve enfeksiyon olmaksızın antibiyotik kullanılması, seçilen antibiyotiğin yanlış olması, antibiyotik dozunun yetersiz yahut çok olması, doz aralıklarının uygunsuz olması durumlarında antibiyotikler uygun kullanılmamış olur.” açıklamasını yaptı.
Gelişen direnç günümüzde bütün insanlığı tehdit edecek düzeyde!
Dr. Dilek Leyla Mamçu, son 50-60 yıl içinde antibiyotikler insan hayatında en kıymetli katkıyı sağladığını ve ölümcül pek çok enfeksiyon hastalığının muvaffakiyetle tedavisini imkanlı kıldığını kaydederek, şöyle devam etti:
“Başta uygunsuz ve gereksiz kullanımları sonucu gelişen direnç nedeniyle tesirlerini kıymetli oranda kaybetmişlerdir. Mikroorganizmalar kullanılan antibiyotiklere karşı er ya da geç direnç kazanmaktadır. Gelişen direnç günümüzde bütün insanlığı tehdit edecek seviyededir. Çok ilaca karşı dirençli kökenlerle gelişen hastane enfeksiyonları hastanede kalışı ve vefat oranlarını artırmakta ve çok fazla ek maliyete neden olmaktadır. Günümüzde yalnızca hastane kökenleri değil toplumdan kazanılmış kökenlerde de direnç kıymetli oranlarda artmakta bu olay sorunu daha da büyütüp önemli boyutlara taşımaktadır.”
Antibiyotikler soğuk algınlığı, nezle ve grip üzere viral hastalıkları iyileştirmez!
Antimikrobiyallere direncin önlenmesi yahut azaltılmasında tüm antibiyotik kullanım alanları (Tıp – Veterinerlik – Tarım) için ortak geliştirilmiş ulusal antibiyotik siyasetleri yanında enfeksiyon denetim önlemlerinin uygulanması gerektiğini lisana getiren Dr. Dilek Leyla Mamçu, “Ülkemizde antibiyotiklerin fakat doktor reçetesi ile satılabilmesi bu manada çok değerli bir fayda sağlamıştır.” dedi.
Hastalara ‘Doktorunuz tarafından gerekli görülmedikçe antibiyotik reçete edilemez. Hekiminize bu hususta ısrarcı olmaktan kaçının’ ikazında bulunan Dr. Dilek Leyla Mamçu, sözlerini şöyle tamamladı:
“Antibiyotikler soğuk algınlığı, nezle ve grip üzere viral hastalıkları güzelleştirmez, diğerine bulaşmasına mani olmaz. Antibiyotikleri kesinlikle önerilen ölçüde, önerilen saatlerde ve önerilen müddette kullanın. Kendinizi uygun hissetseniz bile tedaviniz tamamlanmadan antibiyotiği kesmeyin. Tedavi bittiğinde kalan antibiyotikleri saklamayın. Diğeri için yazılmış antibiyotiği asla kullanmayın. Faydası olmayacağı üzere ziyan görebilirsiniz.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
